Libië: oorlog nog niet voorbij

Deze week is de indruk gewekt door diverse regeringen en de internationale mainstream media dat strijd in Libië afgelopen is. Dit is in werkelijkheid nog niet het geval. De verwachting was dat met de snelle inname van Tripoli Gaddafi zou capituleren en zijn strijdkrachten hem zouden verlaten. Dit is dus nog niet gebeurd en zal waarschijnlijk nog wel enige tijd op zich laten wachten. Gaddafi regeert weliswaar Libië niet meer, dat doet nu de internationaal erkende National Transitional Council, maar hij beschikt nog over middelen om aanvallen uit te voeren. Afgelopen donderdag heeft hij dit ook aangekondigd. Grootschalige acties kan hij niet meer uitvoeren, daarvoor is het luchtoverwicht van de NATO te groot. Hij kan het dus niet meer winnen en dat zal hij ook wel beseffen. Maar hij kan nog wel aanvallen uitvoeren op de oliebronnen en pijplijnen die meer in het binnenland van Libië liggen. En dat zal hij in de komende weken waarschijnlijk ook doen.

Het NTC beheerst nu grotendeels de kust van Libië en is nu bezig met zuiveringsoperaties langs deze kuststrook. Voorstoten in het binnenland stuiten op meer verzet en de luchtaanvallen van de NATO om de strijdkrachten van het NTC te ondersteunen gaan dan ook gewoon door. Het NTC beschikt over te weinig troepen om het land op dit moment onder controle te krijgen. Het gaat in Libië in essentie om een oorlog tussen diverse stammen en het losse verband van stammen die het NTC ondersteunen  opereren nu in gebieden waar de steun voor de stam van Gaddafi groot is. De strijdkrachten van het NTC zijn te gering in aantal om de tegenstand op korte termijn volledig te overwinnen. Steun van de NATO blijft dus nodig en tegen deze achtergrond moet de verklaring van David Cameron gezien worden dat de NATO actief blijft in Libië zolang het nodig is. Een belangrijke factor is dat de supporters van Gaddafi van het NTC weinig goeds te verwachten hebben en dus zeker tot het uiterste zullen doorvechten. Daarbij komt nog dat de komende weken zal blijken of de strijdkrachten van het NTC niet onderling met elkaar gaan strijden. De komende weken zullen de tegenstellingen tussen de diverse clans van de stammencoalitie, die het NTC in feite is, naar alle waarschijnlijkheid scherper worden.

Libië: oliedeals Frankrijk en Italie met het NTC

Het Italiaanse olieconcern ENI heeft aangekondigd dat men hoopt op 15 oktober de Greenstream gaspijplijn weer volledig in gebruik te hebben. Dit is een mogelijk wat te optimistische inschatting, ENI weet nog niet hoe de gasinfrastructuur er in het binnenland voor staat. Een andere factor is dat het binnenland nog onder controle is van Gaddafi en aanvallen op de velden dus zeker niet uitgesloten zijn. Frankrijk heeft ondertussen een deal met het NTC gesloten die Frankrijk toegang verschaft tot een groot deel van de Libische oliereserves. De deal is officieel ontkend maar het lijkt erop dat Frankrijk nu in Libië een grote speler gaat worden op energiegebied. Frankrijk is dat al in Algerije. Onduidelijk is nog of de nieuwe machthebbers in Libië de overeenkomsten met China en Rusland ook zullen nakomen. Het lijkt er in ieder geval op dat de beide landen op dit gebied buiten spel staan.

Na Libië is Syrië de volgende in de rij

De druk op Syrië neemt verder toe en een verbod op de invoer van olie uit Syrië door de EU vormt een directe bedreiging voor het regime va Assad. Circa 88 procent van de Syrische olie wordt naar de EU uitgevoerd. Nu gaan deze inkomsten dus wegvallen en komt de economie van het land onder grote druk te staan. Op de lange termijn zullen deze sancties er toe lijden dat Assad vroeger of later het veld moet ruimen. De sanctie komt bovenop de maatregelen die nog overwogen worden door de EU. Als die doorgaan dan worden Syrische banken en energiebedrijven het doelwit van sancties. Investeringen in Syrische bedrijven worden dan onmogelijk. Al deze maatregelen zorgen ervoor dat de overlevingskansen van het regime van Assad sterk zijn afgenomen. Zo als het er nu naar uit ziet komt hij over een paar maanden al in grote moeilijkheden en zal hij het zeker geen jaren volhouden.

De vraag is nu of de door de VS aangevoerde coalitie zo lang wil wachten en niet parallel aan deze sancties militaire actie gaat gebruiken om het proces te versnellen. De militaire middelen daarvoor zijn in de regio aanwezig. Hoewel luchtstrijdkrachten nog gebonden zijn door de acties in Libië is het mogelijk dat Turkse land en luchtstrijdkrachten tegen Syrië worden ingezet om gebieden te veroveren waar dan “safe havens’’ kunnen worden ingericht voor vluchtelingen. De militaire acties die daarvoor nodig zijn kunnen natuurlijk al naar gelang de omstandigheden uitgebreid worden naar andere gebieden in Syrië. Hierbij kan gedacht worden aan het bezetten van de Syrische kust. Het is nu afwachten of de NATO een oorlog in de regio wil riskeren om het regime van Assad ten val te brengen. Veel hangt daarbij af van de positie die Rusland met betrekking tot Syrië inneemt. Het lijkt erop dat Rusland bij Syrië meer tegenstand zal bieden dan het geval was bij Libië. Daar heeft Rusland uiteindelijk toegegeven en het NTC erkend. Er is nu zelfs sprake van Russische deelname aan een eventuele VN vredesmissie in Libië. Rusland is hier dus bezig met ‘’damage control’’.

Bescherming Syrië geopolitiek belang van Iran en Rusland

Het is duidelijk dat Syrië door zowel Iran als Rusland als voorpost gezien wordt van de wederzijdse geopolitieke belangen. Voor Iran raakt het direct het belang van de nationale veiligheid: valt Syrië dan is Iran daarna aan de beurt. Iran zal dus zeker reageren op een aanval op Syrië met het destabiliseren van Libanon en het inzetten van Hezbollah tegen Israël. Dit moet dan leiden tot het betrekken van Israël bij een grote oorlog in de regio. De bedoeling van Iran is om in de voorwaartse verdediging zoveel mogelijk troepen van de tegenstander te binden. Een Israëlisch ingrijpen in Libanon of Syrië zal trouwens storm veroorzaken onder de bevolking van de Arabische wereld en de diverse machthebbers in de regio onder grote druk zetten. Het is dan natuurlijk slechts een kwestie van tijd dat bij een dergelijke ontwikkeling Iran bij de strijd direct betrokken wordt. Iran zal als het zover komt worden aangevallen.

Een aanval op Iran raakt direct het belang van de Russische nationale veiligheid. Rusland wil ten koste van alles de zuidflank op slot houden en Iran vormt daarbij een belangrijke strategische schakel. Iran vormt voor Rusland de voorwaartse verdediging. Bij Iran moet Rusland reageren en eigenlijk moet Rusland al bij Syrië een duidelijke grens stellen. Een grens die door de VS en de EU niet overschreden moet worden. Bij de controverse rond Libië is dit niet gelukt en het gevolg is dat Rusland nu in de controverse rond Syrië weer met hetzelfde probleem geconfronteerd wordt. Het is nu afwachten hoe Rusland gaat reageren, laat Rusland Syrië vallen of niet. De ontwikkelingen rond Syrië zullen bepalen of het tot een grootschalige oorlog komt in het Midden-Oosten…..

Trendlinks:

Gaddafi wil een lange guerrilla oorlog gaan voeren Lees meer…

Rusland erkent NTC Libië Lees meer…

Frankrijk geeft fondsen Libië vrij en ontkent omvangrijke olie deal Lees meer…

ENI claimt herstart op 15 oktober voor Greenstream gaspijplijn Lees meer…

Engeland: NATO inzet in Libië gaat door Lees meer…

Iran waarschuwt Frankrijk: voor destabiliserende uitlatingen Lees meer…

Teheran: link tussen veiligheid Iran en Saoedi-Arabië Lees meer…

Leger Libanon: regering Libanon gedomineerd door Hezbollah en Syrië Lees meer…

Olie embargo tegen Syrië: Rusland voelt zich bedrogen Lees meer…

Raketschild nu ook in Turkije Lees meer…